Napiszę o materacach do spania wypełnionych łuską gryki. Ta strona w ogóle poświęcona będzie tylko materacom do spania. Nie jestem jeszcze pewien, czy będą tutaj opisy różnych materaców do spania czy też tylko i wyłącznie materaców wypełnionych łuską gryki.

Materace z łuską gryki to wyjątkowe materace do spania. To materace naturalne. W 100%. Trudno je porównać do materaców lub łóżek innego typu. To nie są takie meble, do których jesteśmy przyzwyczajeni na co dzień.

Taka pierwsza rzecz, która rzuca nam się w oczy, zanim jeszcze dotkniemy takiego materaca, czy się na nim położymy to to, że tego typu materac wygląda dosyć niepozornie. Jest cienki (ma ok. 6-8 cm grubości), nie ma zbędnych dodatków i nie jest jakoś wyjątkowo piękny. Tak wygląda z zewnątrz, ubrany w pokrowiec.

Pokrowiec jest zamykany na zamek błyskawiczny zapinany z trzech stron. Wtedy jest bardzo łatwo go zdjąć i nałożyć z powrotem po wypraniu. Jest to ważne - tego typu materac dla jednej osoby waży ok. 15 - 19 kg więc nie było by łatwo włożyć go do pokrowca przez otwór z jednej tylko strony. Po zdjęciu pokrowca widzimy właściwy materac. Do tej pory materace z łuską gryki nie były komfortowe. Cały materac był przeszywany na całej długości lub szerokości w odstępach 10 - 13 cm co dawało takie wrażenie, że jest on zrobiony z połączonych ze sobą wałków. Nie było to ani estetyczne ani zbyt wygodne. Nie sprawiało dobrego wrażenia. W tych materacach jest zupełnie inaczej. Po zdjęciu pokrowca materac wygląda na prawie zupełnie płaski. Oczywiście poszczególne komory pozostały, jednak ich konstrukcja uległa zmianie.

Po co właściwie są komory w materacu? Łuska gryki w materacu pod ciężarem naszego ciała przemieszcza się. Gdyby znajdowała się w tylko jednej dużej przestrzeni, szybko uciekła by spod nas na boki. Konstrukcja komorowa pozwala utrzymać łuską gryki pod całym naszym ciałem - nie ma ona dokąd uciec.

Komory, z których składa się ten materac nie mają przekroju okrągłego, mają przekrój zbliżony do prostokąta, dla tego ten materac jest niemal zupełnie płaski. Nie czujemy dyskomfortu fizycznego i estetycznego podczas jego używania.

Nie tylko pokrowiec jest zapinany na zamek błyskawiczny. Zapinany jest także sam materac. Jest zapięty zamkiem z jednej strony - tak aby był dostęp do wszystkich komór, w których znajduje się łuska gryki. Dzięki takiemu rozwiązaniu istnieje możliwość dosypania lub odsypania łuski gryki, jeśli jest taka potrzeba. To bardzo praktyczne. Po dłuższym czasie łuska gryki trochę się ubija - może zaistnieć potrzeba jej uzupełnienia. Dzięki temu rozwiązaniu jest to możliwe. Sam zamek jest zabezpieczony przed rozsunięciem się specjalną zakładką.

Jak się leży i śpi na takim materacu?

Pierwsze wrażenie, które mamy, gdy kładziemy się na tego typu materacu, to lekki szelest. Słychać, jak poszczególne łuski ocierają się o siebie. To jeden z tego typu dźwięków, które ludzkie uch odbiera jako coś naturalnego. Jak szum lasu czy odgłos wodospadu. Nie męczy nas to. Trzeba jednak pamiętać, że przy każdym naszym ruchu na tym materacu będzie nam towarzyszył ten naturalny odgłos. Jednak jest to o wiele przyjemniejsze od skrzypienia sprężyn lub desek.

Druga ważna (a właściwie podstawowa) sprawa to to, że taki materac nie sprężynuje! Materace gryczane nie mają tej właściwości, którą ma zdecydowana większość materaców i łóżek, których ludzie używają na co dzień. Łuska gryki przemieszcza się, jednak nie wraca do poprzedniego kształtu, gdy podnosimy się z takiego materaca. Pod naszym naciskiem przyjmuje ona kształt naszego ciała i tak pozostaje. Gdy zmieniamy na nim pozycję, łuska także przemieszcza się wewnątrz materaca i ponownie dostosowuje swój kształt do kształtu naszego ciała. Można sobie wyobrazić jak leżymy na plaży na piasku - w pewnym stopniu piasek obejmie nasze ciało. Gdy wstaniemy, zostanie na nim wzór naszego ciała. Z łuską gryki jest podobnie choć nie w tak wielkim stopniu, ponieważ jest lżejsza i bardziej sprężysta, a pojedyncze łuki mają ok. 5 mm wielkości.

Kolejną, trzecią właściwością tych materaców jest stopień ich twardości. Jednym z podstawowych pytań, jakie sobie zadajemy przy kupnie materaca jest to, czy jest on twardy czy miękki. Tutaj wrócę do piasku na plaży. Jeśli na nim się położymy to będzie nam twardo czy miękko? To porównanie nie jest może idealne ale daje nam pewne wyobrażenie o tym, jak zachowuje się materac z łuską gryki. Jest miękki, ponieważ ugnie się pod nami ale jest też twardy, bo nie będzie sprężynował. Będzie solidnym i stabilnym podparciem dla naszego ciała. Jeśli mielibyśmy określić jego twardość krótko i zwięźle, to możemy powiedzieć, że jest średnio - twardy. Nie tak miękki jak materace piankowe, nie jest też tak twardy jak materace z włókien kokosowych (tzw. trawa morska).

• Dla niektórych najważniejszą zaletą materaców gryczanych będzie to, że nie nagrzewają się od ciepła naszego ciała. Te osoby, które mają problem z przegrzewaniem się w nocy docenią tą właściwość tych materaców. Jednocześnie bardzo dobrze izolują od podłogi. Taki materac można położyć bezpośrednio na podłodze i nie będziemy czuć jej chłodu. Nie będzie nas także przewiewał przeciąg, gdy materac będzie leżał na łóżku. Wielu ludzi spotkało się z problemem utrzymywania się wilgoci pod materacami z gąbki. Zdarza się to, gdy materac nie przepuszcza powietrza i podłoże także jest nieprzepuszczalne. Prowadzi to do zawilgocenia pod materacem a w końcu do pleśni. Z materacami wypełnionymi łuską gryczaną nie ma w ogóle tego problemu. Ponieważ powietrze przez cały czas powoli w nim przepływa (wraz z naszymi ruchami łuski gryki przemieszczają się względem siebie, a co za tym idzie powietrze też), więc wilgoć pod nim nigdy się nie zbierze. Bez względu na rodzaj podłoża, na którym leży materac.

Czy tego typu materac może zastąpić zwyczajne materace do spania? Z praktycznego punktu widzenia ma to duże znaczenie. Czym innym jest położenie dodatkowego materaca na tym, który już mamy. Co innego natomiast kupić po prostu dobry, zdrowy materac do spania, który będzie nie tylko dobry dla naszego snu ale i będzie normalnym, praktycznym materacem. Te materace spełniają wiele wymogów, jakie mamy w stosunku do normalnych materaców do spania. Są też jednak różnice. Podstawową różnicą jest to, że nie będziemy w stanie rozłożyć go na zwykłym stelażu łóżka, w którym przestrzeń pomiędzy listwami wynosi kilkanaście centymetrów. Wtedy materac może wpadać pomiędzy nie. W zasadzie podłoże pod materac gryczany powinno być w miarę równe. Mam na myśli to, że może leżeć na podłodze, dywanie, listwach lub deskach ułożonych blisko siebie, na płycie pilśniowej itp. Jakby w zamian za to taki materac ma cechę, której nie ma zdecydowana większość materaców: można go zwinąć w rulon - zajmuje wtedy niewiele miejsca i dodatkowo można na nim usiąść.

A co z rozwojem drobnoustrojów i alergiami?

W dostępnych źródłach nie znalazłem opisów przypadków uczuleń na łuskę gryki. Dotyczy to zarówno dorosłych jak i dzieci. Ani polska ani dostępna obcojęzyczna literatura nie wspomina o czymś takim. Przyjmuje się zatem, że tego typu materace są zupełnie bezpieczne i przyjazne alergikom. Łuska gryki zawiera bardzo duże ilości rutyny (witamina P - do 5%), która wykazuje silne właściwości antyoksydacyjne, czyli zapobiegające utlenianiu. Łuska gryki zapobiega rozwojowi roztoczy, pajęczaków, oraz bakterii Gram (+) oraz Gram (-). Zawdzięczają to przede wszystkim zawartym w niej taninom. Łuska gryki, tak jak pozostałe części tej rośliny, zawiera również minerały, witaminy i kwasy organiczne.

Oczyszczona łuska gryki jest wolna od pasożytów i zapobiega ich rozwojowi. Jest pozbawiona substancji odżywczych, które mogłyby być pożywką dla nich, takich jak białka, tłuszcze i przyswajalne węglowodany. W szczególności taniny skutecznie utrudniają rozwój drobnoustrojów.

Materace gryczane a dzieci.

Materace z łuską gryki to specyficzne materace do spania. Czy mogą być odpowiednie dla dzieci? Jeśli chcemy coś kupić dziecku powinniśmy mieć pewność, że jest to dla niego odpowiednie. Sprawdzamy wtedy, czy ta rzecz ma właściwy certyfikat (dotyczy przedmiotów przeznaczonych dla dzieci w wieku do 3 lat). Jeśli mamy wątpliwości, możemy skonsultować się ze specjalistą, np. z lekarzem pediatrą.

Niektórzy producenci używają łuski gryki do  robienia specjalnych materacyków dla niemowląt. Z jednej strony jest łuska gryki, z drugiej - włókno z palmy kokosowej (tzw. trawa morska). Można więc chyba uznać, że sama łuska gryki jest całkowicie bezpieczna i można jej używać do specjalnych materacyków dla dzieci.